Η εικόνα των "αναδυόμενων" καλωδίων (όπως τα χαρακτήρισε η ανακοίνωση του ΔΕΔΔΗΕ) από το χαντάκι στο οποίο είχαν υπογειοποιηθεί στην Ανω Γλυφάδα μετά τις πρόσφατες πλημμύρες ήταν ένδειξη προχειρότητας και αμέλειας. Με ευθύνη του εργολάβου που έκανε το έργο και του στελέχους του ΔΕΔΔΗΕ που το επέβλεψε. Αυτό όμως είναι η ορατή και κατά την άποψή μου αμελητέα "αβαρία". Η οποία κρύβει το πολύ μεγαλύτερο τραύμα που έργα σαν κι αυτό επιφέρουν στις προοπτικές ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.
Θα αναρωτηθεί κανείς : Τι σχέση έχει ο Φάντης με το Ρετσινόλαδο; Πως επηρεάζεται η ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας από τα υπογειοποιημένα (και μερικές φορές "αναδυόμενα") καλώδια του ΔΕΔΔΗΕ; Μας το υποδεικνύει ο ΔΕΔΔΗΕ σε επόμενη ανακοίνωσή του στην οποία μας ενημερώνει ότι το έργο ήταν "απολύτως νόμιμο". Μια από τις πτυχές της νομιμότητάς του ήταν ότι έχει χρηματοδοτηθεί από το Ταμείο Ανασυγκρότησης.
Το Ταμείο Ανασυγκρότησης υποτίθεται ότι είναι η ευκαιρία της χώρας για (πρόσθετες- αυξημένες) επενδύσεις. Οι επενδύσεις είναι το προαπαιτούμενο για την μελλοντική ανάπτυξή της. Επενδύσεις στις οποίες (ως ποσοστό του ΑΕΠ) η χώρα καθυστερεί σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη - όντας ταυτόχρονα από τις φτωχότερες. Το ερώτημα συνεπώς είναι αναπόφευκτο. Πως συμβάλει η υπογειοποίηση των εναερίων δικτύων στην ανάπτυξη της χώρας; Η απάντηση του γράφοντα είναι : αρνητικά. Εξηγώ.
Η υπογειοποίηση του δικτύου έχει πράγματι ορισμένα οφέλη. Την προστασία από τις πυρκαγιές, το καλύτερο επίπεδο ασφάλειας τροφοδοσίας, κάποια μείωση των απωλειών του δικτύου. Να προσθέσουμε και την αισθητική πλευρά - οι εναέριοι αγωγοί είναι πράγματι μια ασχήμια. Είναι όμως από την άλλη πλευρά τις περισσότερες φορές ο ακριβότερος- με διαφορά - τρόπος να εξασφαλισθούν τα οφέλη αυτά. Με δεδομένη την σπάνιδα των επενδυτικών πόρων πόσο στοιχίζει η απόλαυση των ωφελειών από την υπογειοποίηση; Η απάντηση κατά την γνώμη μου είναι: Στοιχίζει τόσο ακριβά που να μπορεί να θεωρηθεί αγαθό πολυτελείας για την ελληνική οικονομία.
Ακόμα όμως και αν θεωρηθεί αποδοτική η επένδυση στη υπογειοποίηση, υπάρχουν ανησυχητικές ενδείξεις ότι ο ΔΕΔΔΗΕ ως οργανισμός δεν έχει τα κίνητρα που είναι αναγκαία για να τις υλοποιήσει με τον αποτελεσματικότερο τρόπο. Η περίπτωση της Ανω Γλυφάδας είναι ενδεικτική. Ποιο δάσος ακριβώς προστατεύει η υπογείωση στον - φαλακρό στο σημείο αυτό - Υμηττό; Ποια ασφάλεια τροφοδοσίας βελτιώνει και τι είδους αισθητική αναβάθμιση επιδιώκει εκτός των ορίων του οικισμού; Μήπως επίκειται επέκταση του οικισμού και η υπογείωση είχε στόχο την βελτίωση των όρων δόμησης στη περιοχή; Αυτό θα ήταν απόλυτα αποδεκτό αν οι ωφελημένοι είχαν αναλάβει και το κόστος της. Υπενθυμίζω ότι το Ταμείο Ανασυγκρότησης έχει ως προϋπόθεση οι επενδύσεις που χρηματοδοτεί να είναι "προσθετικές" - δηλαδή να έχει εξασφαλισθεί ότι δεν θα γίνονταν αν δεν συμμετείχε το ίδιο (additionality).
Ο Όμιλος ΔΕΗ είναι ο μεγαλύτερος "ιδιώτης" ωφελούμενος από το Ταμείο Ανασυγκρότησης (το "ιδιώτης" είναι ένας χαριτωμένος ευφημισμός αναφερόμενος στην μεγαλύτερη υπό κρατικό έλεγχο επιχείρηση). Από το συνολικό ποσό των 1,6 δισεκατομμυρίων ευρώ που θα του διατεθούν (ως χορηγίες ή δάνεια) ένα ποσό αφορά την υπογειοποίηση του δικτύου. Προτείνω, με την ευκαιρία των "αναδυόμενων¨ καλωδίων, εκτός από την έρευνα γιατί αναδύθηκαν, να γίνει εξονυχιστικός έλεγχος σε όλα τα έργα υπογειοποίησης που θα χρηματοδοτηθούν ώστε να εξασφαλιστεί ότι θα έχουν επαρκή απόδοση ως επενδύσεις. Εκτιμώ ότι, αν γίνει αυτό, δεν θα υπάρξει έργο υπογειοποίησης που να μη οδηγηθεί σε "απένταξη". Όσο ζει κανείς ελπίζει.