Το κόστος του ρεύματος αλλάζει κάθε ώρα (ή και λιγότερο!). Ο λόγος είναι ότι το ρεύμα είναι ένα αγαθό του οποίου η αποθήκευση ήταν (και εξακολουθεί να είναι) εξαιρετικά δαπανηρή. Συνεπώς και η τιμή του θα έπρεπε να αλλάζει με την ίδια συχνότητα. Θεωρητικά, αν όλοι οι καταναλωτές είχαν εγκατεστημένους μετρητές που μετρούν την κατανάλωση κάθε - για παράδειγμα - δέκα λεπτά, θα πλήρωναν διαφορετική τιμή για κάθε δεκάλεπτο. Θα πλήρωναν δηλαδή με "δυναμικό" τιμολόγιο. Αυτό θα επιτύγχανε την βέλτιστη κατανομή των πόρων σύμφωνα με την νεοφιλελεύθερη οικονομική θεωρία των αγορών.
Στην πράξη όμως, στην ιστορία του ενάμιση περίπου αιώνα ζωής του ηλεκτρισμού, η τιμή που πλήρωναν οι καταναλωτές ήταν πολύ πιο σταθερή. Άλλαζε συνήθως σε μεγάλα χρονικά διαστήματα - κάθε χρόνο παρά κάθε λεπτό.
Η επιμονή στα σταθερά τιμολόγια διατηρήθηκε παρά το ότι οι τεχνολογίες των τηλεπικοινωνιών και των υπολογιστών έδωσαν πρόσφατα την δυνατότητα εφαρμογής της δυναμικής τιμολόγησης (οι νέες τεχνολογίες ήταν διαθέσιμες ήδη από τα τέλη του προηγούμενου αιώνα). Αυτό ήταν αποτέλεσμα κυρίως της αδράνειας των επιχειρήσεων ηλεκτρισμού, οι περισσότερες από τις οποίες ήταν υπό τον ρυθμιστικό έλεγχο ή και την ιδιοκτησία του κράτους. Αλλά και της εύλογης υπόθεσης ότι αν δινόταν στους καταναλωτές η επιλογή δυναμικής τιμολόγησης δεν θα είχαν τρόπο ή επαρκές κίνητρο για να την αξιοποιήσουν. Πράγμα που καθιστούσε τις επενδύσεις στις νέες τεχνολογίες μη αποδοτικές. Μέχρι που εμφανίστηκε ο στόχος της "πράσινης μετάβασης".
Η πράσινη μετάβαση απαιτεί μεγαλύτερη διείσδυση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η παραγωγή των οποίων δεν είναι ελέγξιμη - δημιουργούν πρόσθετη ανάγκη εφεδρείας στο ηλεκτρικό σύστημα. Έχουν όμως το πλεονέκτημα του σχεδόν μηδενικού βραχυπρόθεσμου (οριακού) κόστους. Οι πολιτικοί που προωθούν την πράσινη μετάβαση (των χωρών της ονομαζόμενης "Δύσης") έβαλαν στόχο να αξιοποιήσουν τις νέες τεχνολογίες για να αντισταθμίσουν το κόστος της πρόσθετης εφεδρείας για τους καταναλωτές περνώντας το χαμηλό οριακό κόστος των ΑΠΕ ορισμένες ώρες της ημέρας στους καταναλωτές - μέσω δυναμικών τιμολογίων. Μια λύση καλύτερη από εναλλακτικές - όπως για παράδειγμα η επιδότηση των μπαταριών για την κάλυψη των αναγκών εφεδρείας. Το πρόβλημα είναι η ίδια αιτία που η δυναμική τιμολόγηση δεν εφαρμόστηκε στο παρελθόν. Δεν είναι δημοφιλής ανάμεσα στους καταναλωτές.
Οι προτιμήσεις των υπηκόων - καταναλωτών δεν είναι η πρώτη προτεραιότητα των πολιτικών και γραφειοκρατών που προωθούν την πράσινη μετάβαση. Αποφάσισαν συνεπώς να αναγκάσουν (με σχεδόν σταλινική επιμονή) τον ηλεκτρικό κλάδο να επενδύσει στην υποδομή που χρειάζεται για να παρέχεται η δυνατότητα της δυναμικής τιμολόγησης στους πελάτες τους. Τους "έξυπνους" μετρητές. Το αποτέλεσμα: Η πλειονότητα των καταναλωτών στις ΗΠΑ και την Ευρωπαϊκή Ένωση έχει πλέον εγκατεστημένους έξυπνους μετρητές (με εξαίρεση - το μαντέψατε- την Ελλάδα). Ελάχιστοι όμως από αυτούς τους καταναλωτές έχουν επιλέξει δυναμικά τιμολόγια. Η πολιτική είναι αποτυχημένη.
Ποια είναι η λύση; Η λύση που θα συμβιβάσει τις ονειρώξεις των νεοφιλελεύθερων με τα οράματα των προαγωγών της πράσινης μετάβασης και θα καταστήσει συγχρόνως αποδοτική την επένδυση στους "έξυπνους" μετρητές; Να έχουμε όλοι έξυπνους μετρητές και να πληρώνουμε με δυναμικά - πορτοκαλί τιμολόγια; Η απάντηση είναι: Τα σκούρα μπλε τιμολόγια - πιο μπλε από τα μπλε - σχεδόν μαύρα. Πιο σταθερά από τα σταθερά. Που θα πωλούνται ως τιμολόγια σταθερής δαπάνης (και όχι μόνο τιμής) για ένα ολόκληρο χρόνο. Με μόνη διαφορά (από ότι κυκλοφορεί στην ελληνική αγορά αυτή την εποχή), ότι ο καταναλωτής θα συμφωνήσει να παραδώσει τον έλεγχο της κατανάλωσής του (ή μέρους της) στον Πάροχό του για το διάστημα της σύμβασης.
Αυτό το όνειρο θα μπορούσαμε να το δούμε να υλοποιείται ακόμα και στην Ελλάδα. Όπως έχει "δείξει η ζωή" μέχρι τώρα, τα κυριότερα εμπόδια είναι οι αρμόδιες κρατικές και ρυθμιστικές αρχές και ο Πίθος των Δαναΐδων του ηλεκτρικού συστήματος στην χώρα - γνωστός ως ΔΕΔΔΗΕ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου