Μάλλον Φταίει το Ζαβό το Ριζικό μας Παρά το Φυσικό Αέριο

..."Φταίει το ζαβό το ριζικό μας!

Φταίει ο Θεός που μας μισεί!

Φταίει το κεφάλι το κακό μας!

Φταίει πρώτ' απ' όλα το κρασί!

Ποιος φταίει; ποιος φταίει;

Κανένα στόμα

δεν το 'βρε και δεν το 'πε ακόμα".....

Κώστας Βάρναλης "Οι Μοιραίοι" 1922

Ο μεγάλος μας Ποιητής είχε τις αμφιβολίες του - αν και κανείς θα μπορούσε να μαντέψει ποιος κατά την άποψή του ήταν ο φταίχτης αν αποφάσιζε να τον αποκαλύψει στο συγκεκριμένο ποίημα. Οι πνευματικοί και πολιτικοί ταγοί μας όμως (Λειτουργοί του Τύπου, πολιτικοί, "πανεπιστημιακοί") δεν έχουν τέτοιους δισταγμούς. Ισχυρίζονται ότι υπάρχει "κρίση" στην αγορά ρεύματος και για αυτή φταίει το φυσικό αέριο. Παρακάμπτοντας την υποψία ότι ο ισχυρισμός αυτός είναι προϊόν ιδιοτέλειας (οι "κρίσεις" συχνά δίνουν πρόσχημα σε κάθε είδους ταγούς - για να μας σώσουν) νομίζω ότι απέχει πολύ από την πραγματικότητα.

Πρώτον η λέξη "κρίση" είναι παραφουσκωμένη. Η μέση οριακή τιμή συστήματος της χονδρικής αγοράς παραμένει σταθερή εδώ και δυόμιση χρόνια- περίπου στα 105 ευρώ την μεγαβατώρα - παρά την πρόσφατη μικρή αύξηση της διεθνούς τιμής του φυσικού αερίου. 

Δεύτερον το φυσικό αέριο - που σε μεγάλο βαθμό καθορίζει την χονδρική τιμή στην χώρα μας είναι υπεύθυνο μόνο για το 24% της λιανικής τιμής που πληρώνει ο οικιακός καταναλωτής. Οι πολιτικές αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής κοστίζουν το 25%, το δε κόστος των δικτύων (περιλαμβανόμενων των απωλειών) είναι ακόμα μεγαλύτερο στο 27%. Ένα 9% είναι φόροι και ΥΚΩ και ένα 15% το μικτό περιθώριο των Παρόχων ρεύματος (χονδρική+ λιανική).

Είναι χαρακτηριστικό ότι, συγκρίνοντας τις τιμές του Ιανουαρίου του 2021 με τον Ιανουάριο του 2026, οι ρυθμιζόμενες χρεώσεις αυξήθηκαν με μεγαλύτερο ρυθμό (+48%) από ότι οι ανταγωνιστικές (+34%) . Δηλαδή, οι αποφάσεις του ελληνικού κράτους και όχι το φυσικό αέριο ήταν ο σημαντικότερος παράγοντας της αύξησης της τιμής του ρεύματος για τους καταναλωτές που έφθασε στην περίοδο αυτή το 39% (συνεπώς σε πραγματικούς όρους το 14% δεδομένου πληθωρισμού στο 25%).

Το να ρίχνουν όμως ειδικά οι πολιτικοί (ντόπιοι και ευρωπαίοι) το φταίξιμο στο φυσικό αέριο ξεπερνά τα όρια της μέχρι ενός σημείου αποδεκτής παραπλάνησης των υπηκόων τους και φθάνει στο επίπεδο του ανερυθρίαστου ψεύδους. Γιατί αυτοί είναι υπεύθυνοι:

• Για το ότι, αν υποτεθεί ότι υπάρχει κρίση στην τιμή του φυσικού αερίου αυτή αφορά κυρίως την Ευρώπη. Η τιμή του φυσικού αερίου στη Ευρώπη είναι περίπου τριπλάσια από την  τιμή του στις ΗΠΑ. Δεν θα αναφέρουμε τις συγκεκριμένες πολιτικές αποφάσεις των ευρωπαίων πολιτικών που είναι η αιτία αυτής της κατάστασης. Είναι όμως περισσότερο από εμφανές το ποιος φταίει για τις μεταβολές της τιμής του φυσικού αερίου. Ενός ενεργειακού πόρου που είναι πρακτικά ανεξάντλητος στον φλοιό της γης και του οποίου η μακροχρόνια προοπτική της τιμής είναι πτωτική (και μάλιστα τόσο πιο πτωτική όσο πιο πετυχημένη είναι η πολιτική του Net Zero στην Ευρώπη!).
• Για το ότι η παραγωγή με φυσικό αέριο στην Ευρώπη επιβαρύνεται με το κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών CO2  που αυξάνει το κόστος της κατά 50% με τις τρέχουσες τιμές τους. Οι πολιτικοί πρέπει να εξηγήσουν πως βρέθηκαν τα νούμερα των 79 ευρώ τον τόνο σήμερα, των 92 ευρώ τον τόνο πριν τέσσερεις μήνες,  των 20 ευρώ τον τόνο πριν 5 χρόνια και των 5 ευρώ τον τόνο πριν 10 χρόνια. Επίσης γιατί χαρίζουν το 80% του κόστους των δικαιωμάτων στις ενεργοβόρες βιομηχανίες (και όχι στους υπόλοιπους καταναλωτές) και γιατί στις μεταφορές και τα κτίρια το τοποθετούν στα 55 ευρώ τον τόνο (καθυστερώντας την επιβολή του κατά ένα χρόνο κάθε φορά που "ανακαλύπτουν" με την μέθοδο της κολοκυθιάς ένα νέο νούμερο). 

Δεν νομίζω ότι υπάρχει εχέφρων στοιχειωδώς ενημερωμένος και αντικειμενικός παρατηρητής του κλάδου του ηλεκτρισμού ο οποίος να μην αποδέχεται το ότι η πτωτική τάση (σε πραγματικούς όρους) του κόστους του ρεύματος στα πρώτα 120 χρόνια της ζωής του, έχει αντιστραφεί στις αρχές του 21ου αιώνα για ένα βασικό λόγο. Την εφαρμογή πολιτικών για την αποτροπή της "κλιματικής αλλαγής". Το ποιος είναι υπεύθυνος για την ακρίβεια στο ρεύμα λοιπόν το ξέρουμε όλοι. Αν είναι για καλό είναι Σωτήρας μας. Αν είναι για κακό Φταίχτης. Ο Ποιητής μας ήταν απαισιόδοξος αλλά στην δική μας περίπτωση ας περιμένουμε λίγο - η ζωή θα δείξει.