Ευχαριστούμε για την Συμμετοχή στην Εκστρατεία για τις Ρήτρες- οι Πρώτες Εντυπώσεις

Η συμμετοχή των φίλων του allazorevma.gr στην έρευνα για τις ρήτρες οριακής τιμής (ΟΤΣ) είναι εντυπωσιακή. Έχουμε ήδη στην διάθεσή μας, μόλις τρεις ημέρες μετά την έναρξη της προσπάθειας, δεκάδες πρόσφατους λογαριασμούς όλων σχεδόν των Παρόχων. Ευχαριστούμε θερμά τους συμμετέχοντες. Σκοπεύουμε  να παρουσιάσουμε την επόμενη εβδομάδα τα ποσοτικά στοιχεία ανά πάροχο με βάση ακόμα πλουσιότερο δείγμα. Στο παρόν σημείωμα παραθέτουμε ορισμένες ποιοτικού χαρακτήρα παρατηρήσεις  από τους λογαριασμούς που έχουμε στη διάθεσή μας.

Πρώτη παρατήρηση η ονοματολογία. Οι Πάροχοι ονομάζουν την ρήτρα με διαφορετικό τρόπο ο καθένας. Από το "Ρήτρα ΟΤΣ" (χωρίς επεξήγηση του τι σημαίνουν τα αρχικά) σε "Ρήτρα Αναπροσαρμογής" μέχρι "Ρήτρα Κόστους Προμήθειας". Προτείνουμε να συμφωνήσουν όλοι σε ένα όνομα πριν το επιβάλει με την γνωστή της αυστηρότητα η ΡΑΕ για λόγους διαφάνειας και συγκρισιμότητας.

Πιο ενδιαφέρουσα (την βρήκαμε ιδιαίτερα διασκεδαστική) είναι η θέση της ρήτρας στον λογαριασμό. Μόνο δύο από τους Παρόχους την τοποθετούν εκεί που πρέπει - δηλαδή στις ανταγωνιστικές χρεώσεις. Οι περισσότεροι την τοποθετούν σε άλλο σημείο του λογαριασμού,  κάτω από επικεφαλίδες που εμμέσως αφήνουν να εννοηθεί ότι είναι χρεώσεις ρυθμιζόμενες ή τρίτων και όχι ευθύνη του παρόχου.

Κανένας πάροχος δεν δίνει πληροφορίες για την βάση και την μέθοδο υπολογισμού της ρήτρας. Παραθέτουν απλώς ένα ποσό. Από τις δεκάδες λογαριασμούς που είδαμε μόνο σε ένα υπάρχει υπολογισμός (μεγαβατώρες επί τιμή ανά μεγαβατώρα) ο οποίος όμως είναι άχρηστος γιατί δεν υπάρχει επεξήγηση των ποσών τέτοια ώστε να επαληθευθεί  ο υπολογισμός από τρίτο.

Ένα ενοχλητικό χαρακτηριστικό επίσης είναι ότι το ποσοστό της ρήτρας επί των ανταγωνιστικών χρεώσεων διαφέρει από λογαριασμό σε λογαριασμό της ίδιας ημερομηνίας έκδοσης του ίδιου Παρόχου! Αυτό και μόνο είναι ένδειξη προβλήματος αξιοπιστίας της μεθόδου υπολογισμού. 

Δεν κατέστη δυνατό επίσης να αντιστοιχίσουμε το ποσοστό χρέωσης ρήτρας με το ανώτατο όριο πάνω από το οποίο οι πάροχοι προβλέπουν στις συμβάσεις τους ότι εφαρμόζεται η ρήτρα. Πάροχοι με το ίδιο άνω όριο (πχ 55 ευρώ) χρεώνουν διαφορετικό ποσοστό ρήτρας ΟΤΣ για λογαριασμούς ίδιας ή παραπλήσιας ημερομηνίας έκδοσης (υπάρχει εξήγηση - σε επόμενο σημείωμα μόνο για φανατικούς των τιμολογίων)

Τέλος είμαστε σε θέση να δώσουμε ορισμένες γενικές πληροφορίες: Από την έρευνά μας προκύπτει μέχρι στιγμής ότι υπάρχουν πάροχοι που δεν χρεώνουν Ρήτρα Οριακής Τιμής Συστήματος παρ' όλο που έχουν φροντίσει να υπάρχει σχετικός όρος στις συμβάσεις προμήθειας που υπογράφουν με τους πελάτες τους. Προκύπτει επίσης ότι αυτοί οι πάροχοι που χρεώνουν ρήτρα, στην ουσία αυξάνουν μέσω της ρήτρας την ανταγωνιστική τιμή σε ποσοστό διαφορετικό ο καθένας. Η αύξηση αυτή κυμαίνεται  από 4% μέχρι ...33% (σε λογαριασμούς που εκδόθηκαν το πρόσφατο τρίμηνο). Είναι επίσης ενδιαφέρον ότι η ρήτρα εφαρμόζεται κατά κύριο λόγο σε οικιακούς και μικρούς εμπορικούς πελάτες και όχι σε πελάτες Μέσης Τάσης η μεγάλους Χαμηλής Τάσης (Γ22) οι οποίοι έχουν σχεδόν όλοι τηλεμέτρηση και θεωρητικά (!) θα έπρεπε να ήταν οι πρώτοι στους οποίους θα προσφέρονταν (ατομικά) τιμολόγια με ρήτρες μεταβολής της χονδρικής τιμής.

Η έρευνά μας απεδείχθη παραγωγική, διαφωτιστική και ... διασκεδαστική! Θα γίνει ακόμα πιο ενδιαφέρουσα όταν αναλύσουμε και παρουσιάσουμε τα ποσοτικά στοιχεία ανά πάροχο την επόμενη εβδομάδα!

Όχι άλλες Ρήτρες στο Ρεύμα! Η Εκστρατεία του allazorevma.gr

Υπάρχει, εδώ και χρόνια, μια σοβαρή στρέβλωση στην λιανική αγορά ρεύματος που, αν δεν αντιμετωπισθεί άμεσα, κινδυνεύει να  έχει επιπτώσεις ανάλογες με αυτές του επεισοδίου των Hellas Power και Energa. Ήτοι, απώλεια της αξιοπιστίας της αγοράς και συνεπώς καθυστέρηση στο άνοιγμά της. Η στρέβλωση αυτή, η χρέωση "Ρήτρας Οριακής Τιμής Συστήματος" στα τιμολόγια, έχει χειροτερεύσει πρόσφατα λόγω της ανόδου (και της αυξημένης μεταβλητότητας) της τιμής στην χονδρική αγορά ηλεκτρισμού. Το allazorevma.gr, η πρώτη ιστοσελίδα σύγκρισης τιμών ρεύματος στην Ελλάδα, προσπαθεί εδώ και χρόνια να συνδράμει στην αντιμετώπιση του προβλήματος. Το παρόν είναι μέρος μιας νέας εκστρατείας ενημέρωσης του καταναλωτικού κοινού. Ακολουθεί η περιγραφή του προβλήματος και της εκστρατείας ενημέρωσης.

Αυτό που γίνεται με απλά λόγια είναι ότι οι εναλλακτικοί προμηθευτές ρεύματος κερδίζουν πελάτες υποσχόμενοι εκπτώσεις σε σχέση με τα τιμολόγια της ΔΕΗ τις οποίες παίρνουν ουσιαστικά πίσω μέσω των περίφημων ρητρών οριακής τιμής. Ένας μέσος οικιακός καταναλωτής αλλάζοντας πάροχο περιμένει να κάνει οικονομία 60 ευρώ τον χρόνο. Ο πάροχος όμως διατηρεί το δικαίωμα (και το χρησιμοποιεί κατά την διακριτική του ευχέρεια) να τον χρεώσει την ίδια στιγμή με ένα ανάλογο ποσό γιατί ανέβηκε η τιμή που αυτός αγοράζει το ρεύμα στην χονδρική-εκμηδενίζοντας έτσι το όφελος του καταναλωτή. Η χρέωση της ρήτρας περιλαμβάνεται στην σύμβαση προμήθειας με τρόπο που είναι αδύνατο να κατανοήσει ο μέσος καταναλωτής (διατυπωμένο από δικηγόρους...) και περνάει στον λογαριασμό με υπολογισμό εντελώς αδιαφανή  (του οποίου την ορθότητα δεν μπορεί ούτε ειδικός να επιβεβαιώσει). Προφανώς κατά την διάρκεια τη διαδικασίας πώλησης υπάρχει σιωπή για το θέμα αλλά και ορισμένες φορές ψεύδη και παραπληροφόρηση σε όσους υποψήφιους πελάτες είναι αρκετά υποψιασμένοι για να ρωτήσουν. 

Υπάρχουν δικαιολογίες από την πλευρά των παρόχων. Η πρώτη είναι ότι αυτό που κάνουν είναι νόμιμο. Η πρόβλεψη για την ρήτρα περιέχεται στην σύμβαση προμήθειας που υπέγραψε ο πελάτης. Αυτό είναι το τυπικό μέρος. Η ουσιαστική δικαιολογία όμως είναι ότι δεν είναι σε θέση να προβλέψουν τις τιμές της χονδρικής γιατί αυτές διαμορφώνονται με πολιτικές παρεμβάσεις σε υπερεθνικό και εθνικό επίπεδο. Και σ' αυτό έχουν δίκιο. Η αλήθεια είναι ότι από την απελευθέρωση του κλάδου το 1999 μέχρι σήμερα η τιμή του ρεύματος στη Ευρώπη έχει αυξηθεί ενώ όλα τα στοιχεία κόστους για την παραγωγή της έχουν μειωθεί. Ο σημαντικότερος λόγος για αυτή την εξέλιξη είναι η παράλογη πολιτική για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Τυπικό παράδειγμα η πρόσφατη αύξηση της τιμής των δικαιωμάτων εκπομπής CO2 που είναι αποτέλεσμα πολιτικής απόφασης. Οι πολιτικές αποφάσεις στην αγορά ενέργειας έχουν σημαντικές επιπτώσεις αλλά κυρίως δεν είναι εύκολο να προβλεφθούν και σε κάθε περίπτωση δεν λαμβάνονται τις περισσότερες φορές με οικονομικά κριτήρια. Οι επιχειρήσεις λοιπόν προστατεύονται περνώντας τον κίνδυνο αυτό στον ανυποψίαστο και απροστάτευτο καταναλωτή.  

Το πρόβλημα όμως είναι υπαρξιακό για την αγορά. Μια από τις βασικές λειτουργίες της λιανικής αγοράς ηλεκτρισμού είναι να διαχειριστεί το γεγονός ότι, ενώ το κόστος της παραγωγής του ρεύματος μεταβάλλεται βραχυπρόθεσμα (ακόμα και από ώρα σε ώρα), ο καταναλωτής δεν θέλει ούτε μπορεί να αλλάξει την  συμπεριφορά του στον βραχύ χρονικό ορίζοντα. Έτσι, ο πάροχος αμείβεται για να αναλάβει τον κίνδυνο που πηγάζει από το να αγοράζει σε μεταβλητή τιμή και να πουλάει σε σταθερή. Το κόστος της διαχείρισης του κινδύνου αυτού δεν είναι αμελητέο - θεωρητικά μπορεί να κυμαίνεται σε ποσοστό από 5-8% της χονδρικής τιμής. Αν ο πάροχος περνάει το κόστος αυτό (ή μέρος του) στον καταναλωτή μέσω μιας ρήτρας τότε αμείβεται για κάτι που δεν προσφέρει - δηλαδή αισχροκερδεί. Με άλλα λόγια αν είναι να δουλεύει η αγορά με ρήτρες τότε δεν έχει ουσιαστικά λόγο ύπαρξης - με την ΔΕΗ μόνη της αμέσως καλύτερα.

Θα έλεγε κανείς ότι  η αγορά θα μπορούσε να λύσει μόνη της το πρόβλημα. Θεωρητικά ένας καινοτόμος και ηρωικός πάροχος θα έβγαινε μπροστά με τιμολόγια πραγματικά σταθερής τιμής και θα τα προωθούσε στους καταναλωτές. Οι περισσότεροι θα τα προτιμούσαν οπότε ο ανταγωνισμός θα έκανε και τους υπόλοιπους να ακολουθήσουν. Το πρόβλημα λύθηκε. Η θεωρία αυτή έχει δύο πρακτικά προβλήματα. Το ένα γενικό και παγκόσμιο. Το άλλο ελληνικό. Το γενικό πρόβλημα είναι η περίφημη ασυμμετρία στην πληροφόρηση ανάμεσα στον καταναλωτή και τον πάροχο. Ο πάροχος έχει πολύ καλύτερη εικόνα του κόστους του αλλά και πολύ μεγαλύτερο κίνητρο να το ελέγχει από ότι ο καταναλωτής. Το 1 ευρώ που θα υφαρπάξει από τον λογαριασμό του κάθε πελάτη με την ρήτρα σημαίνει εκατομμύρια πρόσθετα κέρδη την στιγμή που ο καταναλωτής ούτε καν θα αντιληφθεί το μικροποσό. Το ελληνικό πρόβλημα είναι ότι σε αντίθεση με τις ομαλά λειτουργούσες αγορές στις πολιτισμένες χώρες, στην Ελλάδα είναι ο κυρίαρχος πάροχος που προσφέρει σταθερές τιμές και οι εναλλακτικοί μεταβλητές μέσω ρητρών. Σε όλες τις άλλες χώρες το βασικό συμβόλαιο του δεσπόζοντα παρόχου είναι μεταβλητής τιμής έτσι ώστε το πρώτο και σημαντικότερο σημείο διαφοροποίησης των εναλλακτικών παρόχων είναι η σταθερότητα της τιμής κατά την διάρκεια της σύμβασης προμήθειας.

Τα παραπάνω υποδεικνύουν και τους τρόπους αντιμετώπισης του προβλήματος. Το ελληνικό πρόβλημα θα λυθεί με την υποχρέωση της ΔΕΗ να προσφέρει τιμολόγια μεταβλητής τιμής που καλύπτουν όλα τα κόστη της. Όπως έχουμε διατρανώσει πολλές φορές στο παρελθόν απαγορεύεται δια ροπάλου σε ευνομούμενες πολιτείες ο κυρίαρχος σε μια αγορά - οποιαδήποτε αγορά - να έχει ζημίες. Μαθαίνουμε ότι πράγματι η ΔΕΗ στο προβλεπτό μέλλον θα αρχίσει να επιβάλει ρήτρα CO2. Κάλλιο αργά παρά ποτέ και κάλλιο πέντε και στο χέρι. Αυτό και μόνο θα δώσει κίνητρο στους εναλλακτικούς να προσφέρουν ασφάλεια στους καταναλωτές με πραγματικά σταθερά τιμολόγια. (Η υποτιθέμενη πρόθεση της ΡΑΕ να τους αναγκάσει να προσφέρουν σταθερά τιμολόγια, απόρροια νοοτροπίας ελέγχου, δεν είναι απαραίτητη αν κάνει σωστά τη δουλειά της σε σχέση με την ΔΕΗ-που δυστυχώς δεν την κάνει εδώ και χρόνια)

Δεν αρκεί όμως μόνο αυτό. Θα πρέπει να αντιμετωπισθεί και το γενικό πρόβλημα της ασυμμετρίας στην πληροφόρηση. Εδώ μπορούν να βοηθήσουν οι ιστοσελίδες σύγκρισης τιμών που στην ουσία επιτελούν ακριβώς αυτή την λειτουργία - προσπαθούν να μειώσουν το χάσμα στην πληροφόρηση ανάμεσα από τον πάροχο και τον καταναλωτή. Το allazorevma.gr, η πρώτη ιστοσελίδα σύγκρισης τιμών ηλεκτρισμού στην Ελλάδα αποφάσισε να συνδράμει δημιουργώντας την εκστρατεία "Όχι Άλλες Ρήτρες στο Ρεύμα". Με την εκστρατεία αυτοί οι χρήστες τη σελίδας θα καλούνται να αποστείλουν λογαριασμούς τους με χρεώσεις ρήτρας οριακής τιμής στο allazorevma.gr. Τα συνολικά αποτελέσματα των στοιχείων από την βάση δεδομένων που θα δημιουργηθεί, θα δημοσιεύονται στην ιστοσελίδα με την μορφή "ποσοστό αύξησης της ανταγωνιστικής τιμής μέσω της ρήτρας ανά πάροχο". Με τον τρόπο αυτό, οι επισκέπτες της σελίδας αλλά και το καταναλωτικό κοινό ευρύτερα (ενημερωμένο από τον δημοσιογραφικό κόσμο ελπίζουμε!) θα έχει στην διάθεση του πρόσθετη πληροφόρηση για το ποιος πάροχος χρεώνει ρήτρες και πόσες ώστε να αποφεύγει τους πιο "λαίμαργους". 

Αρχίσαμε να Μαθαίνουμε Χωρίς Ρεύμα;

Το Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (ναι έχουμε και τέτοιο!) δημοσιεύει τα στατιστικά της αγοράς ηλεκτρισμού κάθε μήνα. Έχουμε λοιπόν με την έκθεση του Ιανουαρίου 2019 στην διάθεση μας τα στοιχεία για το 2018. Λοιπόν δεν θα το πιστέψετε αλλά το 2018 καταναλώσαμε λιγότερο ρεύμα από ότι το 2017 - περίπου 1,4% λιγότερο. Αυτό είναι κάπως αναπάντεχο, καθώς το 2018 ήταν χρονιά με θετικό πρόσημο στην οικονομική δραστηριότητα. Σε αντίθεση με το 2017 κατά το οποίο είχαμε ακριβώς τα αντίθετα. Αύξηση της κατανάλωσης ρεύματος κατά περίπου 3% (σε σχέση με το 2016) με αμελητέα αύξηση του ΑΕΠ. Αυτό σημαίνει ότι βελτιώσαμε το 2018 την αποδοτικότητα στη χρήση του ηλεκτρισμού, Η αλλιώς μαθαίνουμε σιγά-σιγά να ζούμε με λιγότερο ρεύμα!

Από την πλευρά της παραγωγής αξίζει να σημειωθεί ότι και τα δύο τελευταία χρόνια (2017-2018) όπως και παλιότερα, η χώρα είναι καθαρός εισαγωγέας ηλεκτρικού ρεύματος σε ποσοστό περίπου 12% της συνολικής ζήτησης. Η ΔΕΗ είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός ρεύματος, με μερίδιο αγοράς γύρω στο 55%. Οι ιδιώτες παραγωγοί που έχουν εργοστάσια φυσικού αερίου καλύπτουν το 15% της ζήτησης. Μεγαλύτερο ποσοστό - γύρω στο 18% - παράγεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ιδιοκτησίας επίσης ιδιωτών στην συντριπτική τους πλειοψηφία). 

Αυτό που είναι χαρακτηριστικό στη παραγωγή ρεύματος στην Ελλάδα είναι ο χαμηλός βαθμός χρησιμοποίησης του εγκατεστημένου δυναμικού - στα επίπεδα του 30%. Έχουμε κτίσει (και πληρώσει!) εργοστάσια δυναμικότητος 17 Γιγαβάτ για να παράγουμε μόνο 44 Τεραβατώρες τον χρόνο. Και την ίδια στιγμή κάνουμε εισαγωγές! Που οφείλεται αυτό; Κυρίως στις ΑΠΕ που με συντελεστές χρησιμοποίησης από 20% για τα φωτοβολταϊκά έως 30% για τις ανεμογεννήτριες κατεβάζουν τον μέσο όρο.  Αυτό σημαίνει εκ πρώτης όψεως ότι μας περισσεύουν εργοστάσια και πρέπει να κλείσουμε μερικά από αυτά. Πράγματι υπάρχει κάποια συναίνεση να κλείσουμε τα λιγνιτικά. Αλλά τι θα κάνουμε τις κρύες γιορταστικές νύχτες του Δεκεμβρίου που ήλιος δεν υπάρχει και ο άνεμος μπορεί να μη φυσάει; Ευτυχώς που όπως φαίνεται από τα στατιστικά του 2018 έχουμε αρχίσει να μαθαίνουμε χωρίς ρεύμα!

Και Αν η ΔΕΗ Χάσει Όλους τους Πελάτες της;

Πολλοί χρήστες του allazorevma.gr, της πρώτης ιστοσελίδας σύγκρισης τιμών ρεύματος στην Ελλάδα, αντιδρούν στην προτροπή μας, που είναι όλο και συχνότερη τελευταία "να φύγουν από την ΔΕΗ". Τους χρωστάμε λοιπόν μια εξήγηση και μάλιστα πέραν της προφανούς: "γιατί σας συμφέρει" ή "γιατί η Διοίκησή της προσβάλει την νοημοσύνη σας". Στην πραγματικότητα αισθανόμαστε ότι χρωστάμε πολύ περισσότερες εξηγήσεις. Μερικές από αυτές αναλύονται παρακάτω.

Να βγάλουμε πρώτα από την μέση το ότι η πρότασή μας γίνεται προς ίδιο όφελος. Που είναι, κατ' αρχήν, ακριβές. Όταν καταναλωτές αλλάζουν από την ΔΕΗ μέσω της ιστοσελίδας μας σε συνεργαζόμενους παρόχους, εμείς κερδίζουμε μια μικρή προμήθεια. Αλλά το ίδιο γίνεται και όταν οι χρήστες μας αλλάζουν μεταξύ εναλλακτικών παρόχων. Δεν θα είχαμε επίσης καμία αντίρρηση να διεκπεραιώσουμε αλλαγές με την αντίθετα φορά - δηλαδή από εναλλακτικούς στην ΔΕΗ. Έχουμε, εδώ και χρόνια, κάνει την πρόταση στην ΔΕΗ. Όχι μόνο δεν πήραμε απάντηση, αλλά δεν μπήκε στον κόπο να επιβεβαιώσει κάποιος την λήψη της πρότασης μας.

Δεν θα επιμείνουμε επίσης στο επιχείρημα ότι με την προτροπή να "φύγουν από την ΔΕΗ" οι καταναλωτές βοηθάμε στο να τηρήσει η χώρα τις μνημονιακές της υποχρεώσεις. Σύμφωνα με τις οποίες η ΔΕΗ θα έπρεπε ήδη να έχει χάσει περισσότερους από 3 εκατομμύρια πελάτες. Αυτό γιατί η μνημονιακή υποχρέωση αφορά το ελληνικό κράτος και όχι τους πολίτες του. Το κράτος είναι αυτό που θα πρέπει να φροντίσει ώστε οι καταναλωτές να έχουν το κατάλληλο κίνητρο για να αλλάξουν πάροχο. Περιττό να πούμε ότι το ελληνικό κράτος μέχρι στιγμής κάνει ακριβώς το αντίθετο. Δημιουργεί συνεχώς προσκόμματα και καθυστερήσεις στο άνοιγμα της αγοράς στο όνομα κάποιου είδους "κοινωνικής πολιτικής".

Πάμε τώρα στα δυσκολότερα. Θα θέλαμε πρώτα να καθησυχάσουμε τους χρήστες μας για την υγεία της ΔΕΗ αν χάσει τους πελάτες της. Γιατί δεν πρόκειται ποτέ να τους χάσει όλους και αυτό είναι μια πρόβλεψη βασισμένη σε εμπειρικά δεδομένα. Σε καμία ευρωπαϊκή χώρα από το 1999 που άνοιξε η αγορά ηλεκτρισμού ο κυρίαρχος πάροχος (ή η ομάδα των κυρίαρχων παρόχων) δεν έχει πέσει κάτω από το 40% σε μερίδιο αγοράς (η ΔΕΗ σήμερα έχει το 80%). Ο λόγος είναι η φυσιολογική αδράνεια των καταναλωτών. Το 40% των καταναλωτών ηλεκτρικού ρεύματος δεν θα αλλάξει ποτέ πάροχο. Αυτό υποδεικνύει η ευρωπαϊκή εμπειρία.

Αναρωτιούνται όμως ορισμένοι χρήστες μας. Καλά στην Ευρώπη αλλά στην Ελλάδα η ΔΕΗ θα μείνει με το χειρότερο 40% των πελατών - αυτούς που δεν πληρώνουν. Εμείς κατανοούμε τον κίνδυνο αλλά αντιστρέφουμε το ερώτημα: Πώς είναι δυνατόν να δεχθούμε να επιβαρύνονται αυτοί που πληρώνουν με την χασούρα των κακοπληρωτών - η συντριπτική πλειοψηφία των οποίων δεν πληρώνει επειδή δεν θέλει  και όχι επειδή δεν μπορεί; Ποια είναι η κύρια ευθύνη  της Διοίκησης της ΔΕΗ αν όχι να φροντίζει να εισπράττει τους λογαριασμούς; Με ποια λογική η ανευθυνότητα ή ανικανότητα των Διοικήσεων της ΔΕΗ χρησιμοποιείται ως δικαιολογία για την στρέβλωση της αγοράς; Αντίθετα, εμείς υποστηρίζουμε ότι αν υπάρξει σημαντική σε όγκο φυγή καταναλωτών από την ΔΕΗ, αυτό θα αποτελέσει κίνητρο για την Διοίκησή της να επισπεύσει την είσπραξη των λογαριασμών (ή να παραιτηθεί). 

Αλλά ας υποθέσουμε ότι συμβαίνει το χειρότερο. Αν χάσει όλους τους πελάτες της "λιανικής" δηλαδή τα έξη εκατομμύρια καταναλωτών, θα εξακολουθήσει να έχει πελάτες όλους τους υπόλοιπους προμηθευτές ηλεκτρισμού στην Ελλάδα πουλώντας σ' αυτούς την παραγωγή των εργοστασίων της (ως ο μεγαλύτερος παραγωγός) και την μεταφορά και διανομή για λογαριασμό τους του ρεύματος (ως ισχυρός μονοπωλητής) - όπως ακριβώς κάνει σήμερα.

Τι συνέπεια θα έχει η απώλεια αυτή του συνόλου των "Λιανικών" πελατών της; Στον κύκλο εργασιών όχι μεγαλύτερη από το μικτό περιθώριο της λειτουργίας της Εμπορίας (10%;). Από πλευράς κερδοφορίας, όμως τα πράγματα θα είναι καλύτερα. Αυτό γιατί η Εμπορία της ΔΕΗ (δηλαδή οι "λιανικοί" πελάτες της) όχι μόνο δεν φέρνει κέρδη αλλά είναι η βασική πηγή των ζημιών της. Συνεπώς ο κύκλος εργασιών θα μειωθεί λίγο αλλά η κερδοφορία θα βελτιωθεί - άρα και η δυνατότητα να εξυπηρετήσει τα χρέη της. Η επίπτωση στο προσωπικό θα είναι αμελητέα. Από τους 18,000 υπαλλήλους της ΔΕΗ λίγες εκατοντάδες εργάζονται στην Εμπορία - η ΔΕΗ έχει μεγάλη εμπειρία στο να αξιοποιεί το πλεονάζον προσωπικό της.

Το πρόβλημα της ΔΕΗ συνεπώς δεν είναι η φυγή των πελατών της αλλά η αδυναμία της να εισπράξει τους λογαριασμούς. Φεύγοντας οι πελάτες της πετυχαίνουν "με ένα σμπάρο δυο τρυγόνια". Ωφελούνται οι ίδιοι και ταυτόχρονα δίνουν ένα μήνυμα - κίνητρο στην Διοίκηση της ΔΕΗ να διαχειριστεί καλύτερα τα του οίκου της. Και γιατί όχι - με την υπόσχεση ότι ίσως ξαναγυρίσουν όταν  συμμαζευτεί λιγάκι.

Πρόσκληση - Πρόκληση του allazorevma.gr: Δώστε Συμβάσεις με Πραγματικά Σταθερές Τιμές

Το allazorevma.gr,  η πρώτη ιστοσελίδα σύγκρισης τιμών ρεύματος στην Ελλάδα, προσκαλεί και προκαλεί τους παρόχους ηλεκτρισμού στην ελληνική αγορά να σχεδιάσουν και να προσφέρουν στο καταναλωτικό κοινό τιμολόγια με σταθερή τιμή για όλη την διάρκεια της σύμβασης. Στις συμβάσεις προμήθειας των τιμολογίων αυτών (διάρκειας τουλάχιστον 12 μηνών) δεν θα πρέπει να υπάρχει όρος για την επιβολή ρήτρας οριακής τιμής συστήματος ή αναπροσαρμογής με οποιοδήποτε άλλο δείκτη ("τιμή ρύπων" κλπ)

Τα τιμολόγια αυτά σταθερής τιμής, αφού ελεγχθούν από την ομάδα του allazorevma.gr σχετικά με τους συμβατικούς τους όρους, θα εμφανίζονται μέσω κατάλληλου φίλτρου που θα εισαχθεί στον αλγόριθμο, σε ξεχωριστή σελίδα αποτελεσμάτων της ιστοσελίδας έτσι ώστε οι καταναλωτές χρήστες της ιστοσελίδας να ενημερώνονται πλήρως γι αυτά. 

Η προσφορά τιμολογίων σταθερής τιμής θα αποτελέσει σταθμό στην ελληνικά αγορά, η οποία με τον τρόπο αυτό θα αποκτήσει πλήρη διαφάνεια και θα ανέβει στο επίπεδο των καλύτερων διεθνών πρακτικών - από τις οποίες αυτή την στιγμή απέχει - ακριβώς λόγω της χρήσης των αδιαφανών όρων για την χρήση ρητρών που καθιστούν ορισμένες φορές τα τιμολόγια ορισμένων παρόχων αναξιόπιστα.  

Ρευματοκλοπές-Πόσο μας Στοιχίζουν;

Είναι εύκολα κατανοητό, αλλά ίσως χρειάζεται να το πούμε πιο δυνατά, ότι το κόστος του ρεύματος που κλέβουν ορισμένοι συμπολίτες μας το πληρώνουμε οι υπόλοιποι από μας που είμαστε έντιμοι (ή λιγότερο έξυπνοι!). Πόσο μας στοιχίζει λοιπόν η ρευματοκλοπή; Η απάντηση (σε τάξη μεγέθους) για ένα μέσο καταναλωτή (με ετήσια κατανάλωση 5 μεγαβατώρες) είναι περίπου 15 ευρώ τον χρόνο. Αυτός είναι ένας πρόχειρος υπολογισμός με βάση τα στοιχεία που δίνει ο διαχειριστής δικτύου και η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας.

Από το ρεύμα που παράγεται από τα εργοστάσια ένα 10% χάνεται πριν φθάσει στον μετρητή μας. Το μισό από αυτό λόγω των ηλεκτρικών απωλειών στο δίκτυο και το άλλο μισό λόγω ρευματοκλοπών. Αυτό το ποσοστό είναι ένας καλός δείκτης του επιπέδου ανάπτυξης μιας χώρας. Σε μια πολιτισμένη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι κοντά στο 5%. Στην Ινδία ή στις Φιλιππίνες μπορεί να φθάνει και το 40%. Το μεγάλο ποσοστό στις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες οφείλεται κατά κύριο λόγο στην ρευματοκλοπή. Η Ελλάδα, χώρα μέλος της ΕΕ, τα τελευταία χρόνια της  κρίσης τείνει προς την κατεύθυνση των "υπό ανάπτυξη" χωρών. Πότε θα έρθει επιτέλους αυτή η ανάπτυξη; Εκτός των άλλων μεγαλόσχημων σχεδίων, όταν πεισθούν ορισμένοι από μας να μη κλέβουν το ρεύμα. (Να σημειωθεί όμως ότι σύμφωνα με τα στοιχεία της ΡΑΕ η κατάσταση βελτιώθηκε το 2017 σε σχέση με το 2016). 

Συμφέρει την ΔΕΗ να ... Πληρώσει για να Απαλλαγεί από τα Λιγνιτικά;

Η ΔΕΗ είναι στην διαδικασία (που από ότι ακούγεται δεν πάει και πολύ καλά) να πωλήσει δύο λιγνιτικά εργοστάσια ώστε να μειωθεί η δεσπόζουσα θέση της στην χονδρική αγορά ηλεκτρισμού κατ' απαίτηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Υποστηρίζουμε ότι συμφέρει την ΔΕΗ να "πωλήσει" τα λιγνιτικά αυτά εργοστάσια ακόμα και αν χρειαστεί να .... πληρώσει τους αγοραστές. Ακόμα καλύτερα, η πώληση αυτή συμβαίνει να είναι  καλύτερη και για το κοινωνικό σύνολο. Ας προσπαθήσουμε να εξηγήσουμε την λογική.

Αν η ΔΕΗ αποδεσμευτεί με οποιονδήποτε τρόπο από τα λιγνιτικά αυτά εργοστάσια, η Επιτροπή έχει υποσχεθεί ότι δεν θα επιμείνει στην συνέχιση των δημοπρασιών ΝΟΜΕ, οι οποίες σύμφωνα με την ίδια την ΔΕΗ κοστίζουν στην επιχείριση ποσά της τάξεως των 100 εκατομμυρίων τον χρόνο. Αν συνεπώς η ΔΕΗ απαλλαγεί από τα ΝΟΜΕ για τα επόμενα (ας πούμε 3) χρόνια, θα ήταν ορθολογικό και συμφέρον να πληρώσει έως και 300 εκατομμύρια στον αγοραστή (Ίσως κάτι λιγότερο σε παρούσα αξία!) 

Η πώληση αυτή θα ήταν ωφέλιμη και για το κοινωνικό σύνολο, γιατί για να πωληθούν τα λιγνιτικά σε καλύτερη τιμή η Διοίκηση της ΔΕΗ ζητάει την άδεια από την Επιτροπή να πληρώνονται Αποδεικτικά Διαθεσιμότητας Ισχύος (ΑΔΙ) οι προς πώληση μονάδες. Να πληρώνονται δηλαδή ακόμα και όταν κάθονται χωρίς να λειτουργούν. Τα ΑΔΙ τα πληρώνει ο καταναλωτής  και είναι αμφιβόλου χρησιμότητας. (Να σημειωθεί ότι καταργήθηκαν αμέσως και για όλους χωρίς πολλές συζητήσεις με την έλευση της Τρόικας. Από τότε γίνονται απεγνωσμένες προσπάθειες να επανέλθουν) 

Κατανοούμε ότι θα είναι επικοινωνιακά δύσκολο να προχωρήσει ΔΕΗ σε μια τέτοια κίνηση. Αλλά "ο καπετάνιος στην φουρτούνα φαίνεται", Οι διοικήσεις είναι εκεί για να παίρνουν τις πραγματικά δύσκολες αποφάσεις αγνοώντας το πολιτικό κόστος - άλλωστε ειδικά τώρα με το Υπερταμείο δεν επηρεάζονται από βραχυχρόνιες πολιτικές σκοπιμότητες  - σωστά;

ΥΓ. Ας σημειωθεί ότι μια τέτοια απόφαση θα ακουγόταν λογική και στην Επιτροπή δεδομένου ότι η Vattenfall στη Γερμανία πούλησε σχετικά πρόσφατα τα λιγνιτικά της με ζημία.