Συνεχίζονται οι Αυξητικές Τάσεις στο Ρεύμα - Πιθανόν να Επιταχυνθούν

Ο Δείκτης Τιμών Ρεύματος με στοιχεία Απριλίου 2021 που υπολογίζει το allazorevma.gr, η πρώτη ιστοσελίδα σύγκρισης τιμών ρεύματος στην Ελλάδα, είχε άνοδο σε σχέση με τον δείκτη με στοιχεία Μαρτίου. Ο Δείκτης Ανταγωνιστικών τιμών αυξήθηκε από 97,52 σε 97,75 ευρώ την μεγαβατώρα. Η αύξηση θα ήταν μεγαλύτερη αν δεν υπήρχε η σταθερότητα της τιμής της ΔΕΗ αλλά και το σχετικά σταθερό μερίδιο αγοράς της (στην πράξη ελαφρά μειωμένο τον Απρίλιο).

Οι ρυθμιζόμενες χρεώσεις δεν μεταβλήθηκαν, οπότε ο Συνολικός Δείκτης Τιμών Ρεύματος για οικιακούς καταναλωτές,  περιλαμβανομένου του ΦΠΑ αυξήθηκε από 162,36 σε 162,61 ευρώ την μεγαβατώρα. Οι τιμές των εναλλακτικών παρόχων κυμάνθηκαν από 78 έως 103 με μέσο όρο τα 88,95 ευρώ την μεγαβατώρα αυξημένο κατά 2,19% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα (87,04). Συνολικά στο τελευταίο εξάμηνο, η μέση τιμή των εναλλακτικών παρόχων αυξήθηκε κατά 14,53% ενώ ο συνολικός δείκτης ανταγωνιστικών χρεώσεων που περιλαμβάνει και την ΔΕΗ αυξήθηκε κατά 4,78%.

Στο Πίνακα που ακολουθεί φαίνεται η εξέλιξη του περιθωρίου μεταξύ των τιμών αγοράς και πώλησης από τους εναλλακτικούς. Μέχρι τώρα, παρά την αύξηση της τιμής στην χονδρική,  η ΔΕΗ κρατούσε το επίπεδο των τιμών της σταθερό. Ήδη όμως ανακοίνωσε ότι θα μετακυλήσει μέρος της αύξησης του κόστους των δικαιωμάτων CO2 στους καταναλωτές από τον Μάιο. Αυτό θα έχει αυξητική επίπτωση στις τιμές αλλά θα χαλαρώσει τον στραγγαλισμό των περιθωρίων των εναλλακτικών παρόχων.

Ούτε 5G ούτε "Έξυπνοι" Μετρητές Χωρίς Ελεύθερες Ανταγωνιστικές Αγορές

Εντυπωσιάζονται πολλοί συμπολίτες μας από τις διαφημίσεις τηλεπικοινωνιακών παρόχων που παρουσιάζουν ένα θαυμαστό καινούργιο κόσμο που μας περιμένει με την εφαρμογή της τεχνολογίας 5G. Ορισμένοι "Άπιστοι Θωμάδες" όμως αναρωτιούνται πόσες από τις υπηρεσίες αυτές δεν μπορούν να προσφερθούν με την υφιστάμενη τεχνολογία - το 3G  - που είναι διαθέσιμη εδώ και 20 χρόνια. Αυτοί οι δύσπιστοι κατανοούν ότι η απόσταση ανάμεσα στην διαθεσιμότητα της τεχνολογίας μέχρι την χρήση της για την παροχή στο ευρύ κοινό καινοτομικών υπηρεσιών είναι μεγάλη αλλά κυρίως μη προβλέψιμη.

Για τον κλάδο του ηλεκτρισμού η ανάλογη τεχνολογία "της μόδας" είναι οι "Έξυπνοι" Μετρητές. Μετρητές που έχουν αρκετή ικανότητα επεξεργασίας, τήρησης δεδομένων και τηλεπικοινωνίας με κεντρικό σύστημα ώστε να κάνουν δυνατή την διπλής κατεύθυνσης, σε πραγματικό χρόνο, αλληλεπίδραση μεταξύ του παρόχου ενέργειας και του καταναλωτή (ή των έξυπνων συσκευών του). Η ειρωνεία είναι ότι τα συστατικά στοιχεία αυτής της τεχνολογίας "της μόδας" είναι διαθέσιμα εδώ και δεκαετίες - από τον περασμένο αιώνα ακόμα. Δεδομένου ότι η χρήση των έξυπνων μετρητών θα αλλάξει ριζικά προς το καλύτερο τον τρόπο που καταναλώνουμε (και παράγουμε) ενέργεια (πράγμα που επίσης το ξέραμε εδώ και δεκαετίες) το λογικό ερώτημα είναι: Γιατί αργήσαμε τόσο;

Αποτολμούμε να δώσουμε την απάντηση ότι η τεχνολογία αφορά ένα κλάδο που βρίσκεται υπό στενό κρατικό έλεγχο παγκοσμίως με συνέπεια να μην έχει κανένα κίνητρο (αντίθετα να έχει ισχυρά αντικίνητρα) στο να αναλάβει τον κίνδυνο να καινοτομήσει. Ακόμα χειρότερα, όταν το κράτος επενέβη για να ωθήσει τους ελεγχόμενους να καινοτομήσουν, το έκανε μόνο για εξυπηρετηθούν πολιτικοί στόχοι ή να αποφευχθούν κρίσεις με αρνητικές πολιτικές επιπτώσεις. Το θέμα των "έξυπνων" μετρητών ανασύρθηκε από το συρτάρι από την πολιτεία της Καλιφόρνια μετά την καταστροφική εμπειρία του 2000 και η παρούσα διεθνής πρεμούρα οφείλεται στην κατανόηση ότι "πρασίνισμα" του κλάδου χωρίς "έξυπνους" μετρητές είναι εξαιρετικά δύσκολο εγχείρημα. Δεν φρόντισαν όμως να ρωτήσουν τους ενδιαφερόμενους - τους καταναλωτές.

Το αποτέλεσμα είναι, τόσο στις ΗΠΑ όσο και στην Ευρώπη, τα ηλεκτρικά συστήματα (και τελικά οι καταναλωτές) να έχουν υποχρεωθεί από τις κυβερνήσεις και τις ρυθμιστικές αρχές (υπό τις ζητωκραυγές των κατασκευαστών μετρητών) να υποστούν ένα τεράστιο κόστος επένδυσης σε έξυπνους μετρητές. Περισσότεροι από το 65% των Αμερικανών έχουν εγκατεστημένο έξυπνο μετρητή - στους οποίους κανείς σχεδόν δεν προσφέρει ούτε μια πρόσθετη υπηρεσία. Στη Ευρώπη, η μεγαλύτερη καταστροφή είναι η Μ. Βρετανία όπου έχουν γίνει παιδαριώδη λάθη στο πρόγραμμα. Οι Γερμανοί αποφάσισαν ότι δεν αξίζει τον κόπο. Οι Ιταλοί ήταν πρωτοπόροι και σαν τους Αμερικάνους γέμισαν τον κόσμο με έξυπνους μετρητές και δεν προσφέρουν καμία πρόσθετη υπηρεσία και κυρίως δυναμικά τιμολόγια που είναι και η βασική χρήσιμη δυνατότητα των νέων μετρητών. 

Η - πικρή ίσως - αλήθεια είναι ότι η μοδάτη νέα (ή πολύ παλαιά!) τεχνολογία δεν θα αποδώσει καρπούς αν δεν πειστούν οι καταναλωτές από τους παρόχους ηλεκτρισμού ότι τους συμφέρουν ή τους αρέσουν οι νέες υπηρεσίες που θα απολαμβάνουν μέσω αυτής. Και για αυτό δεν θα αρκέσουν οι ακριβές διαφημιστικές δαπάνες κρατικών ή κρατικοδίαιτων οργανισμών.

Για να παρασχεθούν καινοτομικές υπηρεσίες στους καταναλωτές που θα αξιοποιούν την τεχνολογία, το θεμελιώδες προαπαιτούμενο είναι η ύπαρξη ανταγωνιστικών αγορών. Ιδιωτικών επιχειρήσεων (μικρού μεγέθους συνήθως) που θα αναλάβουν να προτείνουν νέες υπηρεσίες στους καταναλωτές γνωρίζοντας εκ των προτέρων ότι οι περισσότερες θα αποτύχουν εμπορικά και ότι αυτή που θα πετύχει δεν την έχουν καν ίσως σκεφτεί. Η επιστήμη προχωρά μια κηδεία κάθε φορά, η τεχνολογία μια χρεωκοπία κάθε φορά. Οι Αμερικάνοι είναι ήδη μπροστά: Έχει ήδη χρεωκοπήσει τουλάχιστον μια επιχείρηση που τόλμησε να προσφέρει δυναμικά τιμολόγια σε πελάτες της. Εμπρός λοιπόν για νέες "έξυπνες" χρεωκοπίες (και όχι σαν τις "ηλίθιες" των Energa, Hellas Power)!

Διαβάζοντας την Έκθεση της ΔΕΗ για το 2020

Διαβάζοντας την Οικονομική Έκθεση της ΔΕΗ για το 2020, δημιουργούνται στον αναγνώστη ερωτήματα "δημοσιογραφικού" τύπου. Ερωτήματα δηλαδή που γεννούνται σε ένα έντιμο αλλά όχι ειδικό αναγνώστη που έχει επαγγελματική υποχρέωση να μεταφράσει τα δύσκολα και ατελείωτα κείμενα ώστε να μπορεί να τα κατανοεί ο απλός πολίτης. Που είναι καταναλωτής, φορολογούμενος αλλά και επενδυτής (έστω και με απειροελάχιστο ποσοστό). Να μερικά από αυτά.

Ο αναγνώστης θυμάται ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα στο ρεύμα τα τελευταία χρόνια ήταν ότι πολλοί καταναλωτές δεν ήθελαν η δεν μπορούσαν να πληρώσουν. Τελευταία δεν έχει ακούσει σχετικά κάτι νεότερο - άρα υπέθετε ότι όλα πάνε καλά. Βλέπει όμως ότι οι απαιτήσεις της ΔΕΗ που καθυστερούν πάνω από ένα χρόνο (και συνεπώς οι πιθανότητες να εισπραχθούν μηδενίστηκαν) αυξήθηκαν μέσα στο 2020 κατά 200 εκατομμύρια ευρώ, ενώ οι οι πωλήσεις της Επιχείρησης στην ίδια περίοδο μειώθηκαν κατά 100 εκατομμύρια. 

Ο αναγνώστης ανησυχεί λίγο αλλά είναι σίγουρος ότι η Διοίκηση της ΔΕΗ φρόντισε να κάνει τις ανάλογες προβλέψεις. Στον σχετικό πίνακα όμως αντί αύξηση βλέπει μείωση των προβλέψεων (στην Εμπορία). Προφανώς κάτι είχε στο μυαλό της η Διοίκηση. Θα έπρεπε ίσως να δώσει μια εξήγηση. Μήπως η προηγούμενη Διοίκηση το είχε παρακάνει στις προβλέψεις; Μπορεί αλλά το βουνό των 2,7 δισεκατομμυρίων ευρώ όχι μόνο δεν μειώνεται αλλά συνεχίζει να αυξάνεται. Με αρνητικές επιπτώσεις για την ΔΕΗ αλλά και την αγορά ηλεκτρισμού γενικότερα.

Αυτές τις αρνητικές επιπτώσεις τις ομολογεί σε άλλο σημείο της Έκθεσης η ίδια η Διοίκηση της ΔΕΗ. Όπου υπενθυμίζει στον αναγνώστη ότι το μερίδιο αγοράς της είναι πολύ μεγαλύτερο από αυτό που προβλέπεται στην ισχύουσα νομοθεσία και αυτό είναι πιθανό να της προκαλέσει προβλήματα στο μέλλον. Εξηγεί μάλιστα ότι η άμυνα της σε περίπτωση εμπλοκής της Επιτροπής Ανταγωνισμού θα είναι η δικαιολογία ότι έχει μεγάλο μερίδιο αγοράς γιατί όσοι δεν πληρώνουν δεν έχουν κίνητρο να φύγουν σε ανταγωνιστή της (!). Φαύλος κύκλος.

Κάτι που ο αναγνώστης δεν θα δεί στην Έκθεση της ΔΕΗ αλλά στα Πεπραγμένα της ΡΑΕ για το 2020, είναι ότι η ΔΕΗ (και όχι μόνο) έχει στήσει ένα (απολύτως νόμιμο) παραμάγαζο με την ονομασία "Πάροχος Καθολικής Υπηρεσίας"(ΠΚΥ), στον οποίο "παρκάρει" όλους τους κακοπληρωτές. Τους μεταφέρει και μετά τους ξεχνά, γιατί το κόστος της εξυπηρέτησης τους το μετακυλίει μέσω των λογαριασμών ΥΚΩ (Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας) στους υπόλοιπους καταναλωτές. Ο ΠΚΥ είναι ο έκτος μεγαλύτερος πάροχος στην χώρα (ανάμεσα σε 25!) και αυξάνει τον αριθμό των "πελατών"  του με ταχείς ρυθμούς τελευταία. Ο έντιμος αλλά ημιμαθής αναγνώστης αναρωτιέται μήπως ο "Πίθος των Δαναΐδων" που ονομάζεται ΠΚΥ είναι ό λόγος που η Διοίκηση της ΔΕΗ δεν ανησυχεί πολύ για την είσπραξη των λογαριασμών της. Μέχρις ότου όλοι οι Έλληνες να επιλέξουν τον ΠΚΥ ως πάροχο και το πρόβλημα να λυθεί οριστικά!

Δεν είναι όμως όλα μαύρα στην Οικονομική Έκθεση της ΔΕΗ για το 2020. Στις λογιστικά διαχωρισμένες οικονομικές καταστάσεις φαίνεται ότι η ΔΕΗ έχει ένα μεγάλο περιθώριο κέρδους στην Εμπορία (περίπου 10%) το οποίο βοηθάει να καλύψει τις ζημιές από την παραγωγή ώστε να παραχθεί το ποσό των 60 εκατομμυρίων περίπου σε κέρδη. Είναι καλό ή κακό αυτό; Καλό είναι μέχρι να το πάρει είδηση η Επιτροπή Ανταγωνισμού και το συνδυάσει με την δεσπόζουσα θέση της επιχείρησης στην λιανική (πράγμα για το οποίο προειδοποιεί η ίδια η Διοίκηση της ΔΕΗ όπως προαναφέρθηκε). Σε κάθε περίπτωση η Διοίκηση της ΔΕΗ έχει ένα τρόπο να αποσείσει τις τυχόν ευθύνες. Τα κέρδη στην Εμπορία προήλθαν από την αύξηση των τιμολογίων της επιχείρησης τον Σεπτέμβριο του 2019 σε ποσοστό περίπου 20%. Αύξηση που την επέβαλε, όπως έχει το δικαίωμα,  η Πολιτεία χωρίς να ρωτήσει κανένα (Η Έκθεση αναφέρεται στα "μέτρα του Σεπτεμβρίου 2019" με ένα επετειακό τόνο χωρίς να εξηγεί τι ακριβώς συνέβη τότε).

Είναι τα κέρδη της ΔΕΗ (περίπου 60 εκατομμύρια) πολλά ή λίγα; Δεν είναι εύκολο να απαντηθεί το ερώτημα (ισχύει ότι τα κέρδη των εταιριών είναι σε ένα βαθμό  αποτέλεσμα του παιχνιδιού της κολοκυθιάς μεταξύ διοικήσεων και λογιστών) αλλά μπορεί κανείς να πάρει μια αίσθηση των μεγεθών εάν σκεφτεί ότι τα 60 εκατομμύρια θα μπορούσαν να συγκριθούν με την αύξηση των ανείσπρακτων οφειλών (περίπου 200 εκατομμύρια) και το ποσό της μισθοδοσίας που δεν επιβαρύνει τα έξοδα χρήσης αλλά παραδοσιακά κεφαλαιοποιείται με αδιαφανή τρόπο (περίπου 60 εκατομμύρια). 

Το σημείο που η Έκθεση της Διοίκησης δίνει ένα καθαρά αισιόδοξο τόνο είναι εκεί όπου αναφέρονται οι αμοιβές των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και των Ανώτατων Στελεχών. Εκεί η πρόοδος είναι χειροπιαστή. Οι αμοιβές από 2,165 το 2019 ανέβηκαν στα 3,456 εκατομμύρια ευρώ το 2020 ήτοι κατά 60%. Δεν είναι προφανές αν αυτό συνέβη λόγω της αύξησης των αμοιβών ή του αριθμού των αμειβομένων. Αλλά αυτό είναι έρευνα που ξεφεύγει από τα όρια της παρούσας.

Ανοιχτή Επιστολή προς τους Παρόχους Ρεύματος για τις Ρήτρες

 Αγαπητοί συναγωνιστές,

Με την παρούσα επιστολή το allazorevma.gr, η πρώτη ιστοσελίδα σύγκρισης τιμών ρεύματος στην Ελλάδα,  σας προτείνει τρόπους για την αντιμετώπιση του προβλήματος που δημιουργεί η μέθοδος χρέωσης ρητρών κόστους αγοράς χονδρικής στους λογαριασμούς των πελατών σας. Μια πρακτική που - όσο είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε - αποτελεί μοναδικό φαινόμενο στις αγορές των κρατών μελών της ΕΕ.

Διαπιστώνουμε με την καθημερινή μας επικοινωνία με τους καταναλωτές ότι υπάρχει έντονο πρόβλημα σύγχυσης (λόγω της μεγάλης διαφοράς μεταξύ προσδοκιών και αποτελέσματος), η οποία προβλέπουμε ότι θα έχει στο μέλλον (αν δεν έχει ήδη) εξαιρετικά δυσμενή επίπτωση στο ουσιαστικό άνοιγμα και την ομαλή λειτουργία της αγοράς.

Αναγνωρίζουμε ότι πρέπει να ληφθούν  ριζικά μέτρα από την πλευρά της Πολιτείας και της Ρυθμιστικής Αρχής ώστε οι πάροχοι να αποφύγουν το δίλημμα μεταξύ της πρόκλησης σύγχυσης - στα όρια της παραπλάνησης - των πελατών τους και της οικονομικής καταστροφής. Νομίζουμε όμως ότι η εφαρμογή των απλών και άμεσα εφαρμόσιμων προτάσεών μας θα βελτιώσει τουλάχιστον την εικόνα των παρόχων για τους καταναλωτές. Ο στόχος είναι να γίνουν αποδεκτές και να εφαρμοστούν με εθελούσια αυτορρύθμιση, δεδομένου ότι αφήνουν όλα τα περιθώρια για υγιή ανταγωνισμό. Ακολουθεί η συνοπτική περιγραφή τους.

• Να συμφωνηθεί μια κοινή ονομασία της ρήτρας - προτείνουμε το "Ρήτρα Μεταβολών Κόστους Χονδρικής" (αλλά δεν επιμένουμε  - αρκεί να είναι κοινή!)
• Να συμφωνηθεί ότι η χρέωση θα παρουσιάζεται στο σημείο του λογαριασμού που αναφέρονται οι ανταγωνιστικές χρεώσεις.
• Να γίνεται ανάλυση της χρέωσης ως γινόμενο: α) της διαφοράς ανάμεσα στο όριο της ζώνης και την μεσοσταθμική τιμή αγοράς όπως αυτή ανακοινώνεται από τον ΑΔΜΗΕ κάθε μήνα β) του αριθμού κιλοβατωρών της περιόδου κατανάλωσης και γ) ενός συντελεστή Ε ο οποίος θα αντανακλά την εμπορική απόφαση κάθε παρόχου για το ποσοστό του κινδύνου της χονδρικής αγοράς που μετακυλίει στον καταναλωτή. (Το γινόμενο των  α) και β) θα είναι σταθμισμένος μέσος όρος αν η περίοδος κατανάλωσης ξεπερνά τον ένα μήνα. Θα γίνεται υπόθεση ισοκατανεμημένης κατανάλωσης).
• Να συμφωνηθεί ότι τα όρια της ζώνης τιμών θα είναι κοινά για όλους και θα αναθεωρούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα (προτείνουμε εξάμηνο με βάση τις προβλέψεις π.χ. του ΔΑΠΕΕΠ). Θα πρόκειται για όρια μεσοσταθμικού κόστους αγοράς και όχι πλέον οριακής τιμής (Η χρήση διαφορετικών ορίων που γίνεται σήμερα είναι αδιαφανής και λεόντειος γιατί υποχρεώνει τον καταναλωτή να κάνει πρόβλεψη ... για την εξέλιξη των τιμών χονδρικής).
• Να συμφωνηθεί και να εφαρμόζεται από όλους μια από τις δύο εναλλακτικές α) η εφαρμογή των ρητρών από την ημέρα αλλαγής εκπροσώπησης ή β) μετά από πάροδο 6 μηνών από αυτήν. Να συμφωνηθεί ότι η ρήτρα θα εφαρμόζεται σε κάθε λογαριασμό είτε αυτός είναι έναντι είτε εκκαθαριστικός.
• Να συμφωνηθεί ότι στα τιμολόγια με ρήτρα δεν θα περιλαμβάνεται ποινή για πρόωρη αποχώρηση.

Η εφαρμογή των προτάσεων αυτών θα βελτιώσει σημαντικά την διαφάνεια των λογαριασμών, δεδομένου ότι η μόνη παράμετρος που θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη του ο καταναλωτής είναι ο συντελεστής Ε (ο οποίος θα πρέπει να μένει σταθερός για όλη την περίοδο ενός ετήσιου συμβολαίου - η θα αποτελεί ανώτατο όριο). Προφανώς κάθε πάροχος θα μπορεί να διαφοροποιεί τον συντελεστή ανάμεσα σε κατηγορίες πελατών του και στην διάρκεια του χρόνου σε νέους πελάτες.

Όπως λέει ο Vernon Smith (Νόμπελ Οικονομικών 2002 - Experimental Economics) "Οι αγορές καταναλωτικών αγαθών κάνουν θαύματα με την προϋπόθεση ότι οι αγοραστές πληρώνουν για αυτό που αγοράζουν και οι πωλητές δεν προκαλούν εν γνώσει τους σύγχυση στους αγοραστές".

Είμαστε στην διάθεσή σας για να υποστηρίξουμε, αν χρειαστεί, την υλοποίηση των προτάσεων μας. Χωρίς χρέωση γιατί η παρέμβασή μας αποτελεί κοινωνική προσφορά.

Με συντροφικούς χαιρετισμούς

Για το allazorevma.gr

Αθανάσιος Γκίκας
Ιδρυτής

Είναι οι Καταναλωτές Ρεύματος "Ηλίθιοι";

Με βάση την πρόσφατη εμπειρία στην ελληνική αγορά ρεύματος η ερώτηση είναι εύλογη. Η προφανής απάντηση είναι ότι οι καταναλωτές δεν είναι "ηλίθιοι", αλλά φαίνεται ότι οι πάροχοι ενεργούν με την υπόθεση ότι είναι.

Πως αλλιώς μπορεί να εξηγηθεί ότι ο καημένος ο καταναλωτής βλέπει διαφημίσεις με τιμές ρεύματος κάτω από 4 λεπτά την κιλοβατώρα την στιγμή που υπολογίζει στον λογαριασμό που μόλις έλαβε μια τιμή που είναι κοντά στα 10 λεπτά που χρεώνει η ΔΕΗ;

Αλλά το πιο ενδιαφέρον ερώτημα είναι γιατί οι καταναλωτές δεν αντιδρούν. Η καλύτερα γιατί ελάχιστοι αντιδρούν. Η απάντηση είναι ότι ο έλεγχος του λογαριασμού και η αντίδραση έχουν κόστος. Κόστος σε χρόνο και συναισθηματική αναταραχή. Και για τον μέσο καταναλωτή το κόστος αυτό είναι μεγαλύτερο από την απώλεια που του προκαλεί η μη τήρηση των συμφωνημένων από τον παροχό του. Ο καταναλωτής δεν είναι "ηλίθιος" - παραμένει με την θέλησή του "ορθολογικά ανίδεος" (rationally ignorant όπως λένε οι οικονομολόγοι)

Ευτυχώς υπάρχει λύση. Η πρώτη ιστοσελίδα σύγκρισης τιμών στην Ελλάδα, το allazorevma.gr  μειώνει το κόστος της έρευνας της αγοράς και της αντίδρασης σε λαίμαργους πάροχους στο ελάχιστο. Προσκαλούμε τους φίλους μας να αντιδράσουν. Βοηθήστε μας να συμβάλουμε στην αύξηση του ανταγωνισμού. Να πείσουμε τους παρόχους ότι, αντίθετα με ότι ίσως υποθέτουν, δεν είμαστε συνολικά "Ηλίθιοι"  - ούτε καν "Ορθολογικά Ανίδεοι".

Μια Ματιά στην Βρετανική Αγορά Ρεύματος

Είναι χρήσιμο να παρακολουθεί κανείς τις εξελίξεις σε άλλες ενεργειακές ευρωπαϊκές αγορές γιατί ωφελείται από την κατανόηση των διαφορών με την δική μας προς το καλύτερο ή το χειρότερο. Μια ματιά λοιπόν στην Μ. Βρετανία, μια ευρωπαϊκή χώρα  - έστω και εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης πλέον - πρωτοπόρο στην απελευθέρωση των αγορών ενέργειας. Εστιάζουμε στην λιανική αγορά ρεύματος.

Υπάρχουν 28 εκατομμύρια μετρητές ρεύματος στην Μ. Βρετανία έναντι των 6,8 εκατομμυρίων στην Ελλάδα.

Στην  λιανική αγορά δραστηριοποιούνται (τέλος του 2020) 57 επιχειρήσεις έναντι 15 (περίπου) στην Ελλάδα. Ο αριθμός αυτός στην Βρετανία είχε φθάσει τους 70 παλιότερα. Το 2020 υπήρξαν 2 είσοδοι νέων και 5 έξοδοι παλιών παρόχων.

Ο μεγαλύτερος πάροχος ρεύματος στην Μ. Βρετανία (που τυχαίνει να  είναι η British Gas/Centrica) έχει το 18% της αγοράς (σε αριθμό μετρητών). Στην Ελλάδα ο μεγαλύτερος πάροχος, η ΔΕΗ, έχει το 80% των μετρητών. Ενδιαφέρον είναι ότι ο μεγαλύτερος πάροχος ηλεκτρισμού στην Βρετανία έχει λιγότερους μετρητές από την ΔΕΗ (περίπου 5 εκατομμύρια).

Οι έξη (6) μεγαλύτεροι πάροχοι στην Μ Βρετανία ελέγχουν το 70% των μετρητών (από περίπου 90% στις αρχές του 2016). Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ελλάδα είναι 93%. 

Υπάρχουν περίπου 40 μικροί πάροχοι που μοιράζονται ένα ποσοστό 7% των μετρητών στην Μ Βρετανία που σημαίνει ότι έχουν ένα μέσο όρο 50.000 μετρητών ο καθένας. Που δεν διαφέρει σε τάξη μεγέθους από τον αριθμό των μετρητών που έχουν οι μικροί πάροχοι στην Ελλάδα (εκτός των 6 μεγαλύτερων). 

Αξιοσημείωτο είναι ότι περίπου οι μισοί καταναλωτές στην Μ Βρετανία δεν έχουν αλλάξει ποτέ πάροχο (έστω και αν οι περισσότεροι από αυτούς το έχουν σκεφτεί). Είναι αξιοσημείωτο γιατί ο ρυθμός αλλαγής παρόχου είναι από τους υψηλότερους στην Ευρώπη - περίπου 15-20% των μετρητών αλλάζει πάροχο κάθε χρόνο - έναντι περίπου 5% στην Ελλάδα (με στοιχεία 2019!). Περίπου μισό εκατομμύριο καταναλωτές αλλάζουν πάροχο στην Μ Βρετανία κάθε μήνα (υπολογίζεται ότι ο αριθμός αυτός είναι περίπου 30.000 στην Ελλάδα).

Το 60% των αλλαγών παρόχου στην Μ. Βρετανία γίνεται με την βοήθεια ιστοσελίδων σύγκρισης τιμών. Οι ιστοσελίδες αυτές ακολουθούν ένα κώδικα εμπιστοσύνης που έχει θεσπίσει ο ρυθμιστής (Ofgem).

Το 40% των εγκατεστημένων μετρητών στην Μ. Βρετανία είναι "έξυπνοι". Γίνεται μεγάλη προσπάθεια να πεισθούν οι καταναλωτές να τους αποδεχθούν (γιατί η εγκατάσταση είναι εθελοντική). Το πρόγραμμα θεωρείται προβληματικό και περιέχει πολλά μαθήματα για την Ελλάδα όπου η εγκατάσταση έξυπνων μετρητών δεν έχει πρακτικά ξεκινήσει.

Τέλος υπάρχει μια ακόμα διαφορά ανάμεσα στην Βρετανική και την Ελληνική αγορά. Η διαφάνεια και η πληρότητα της δημόσια διαθέσιμης πληροφόρησης. Όλα τα στοιχεία που αναφέρθηκαν παραπάνω έχουν ληφθεί από την ιστοσελίδα του Βρετανού ρυθμιστή. Αντίθετα στην χώρα μας επικρατεί ένας ανεξήγητος μυστικισμός.

Τα Περιθώρια των Εναλλακτικών Μειώνονται στην Λιανική Ρεύματος

Ο Δείκτης Τιμών Ρεύματος με στοιχεία Μαρτίου 2021 που υπολογίζει το allazorevma.gr, η πρώτη ιστοσελίδα σύγκρισης τιμών ρεύματος στην Ελλάδα, είχε άνοδο σε σχέση με τον δείκτη με στοιχεία Φεβρουαρίου. Ο Δείκτης Ανταγωνιστικών τιμών αυξήθηκε από 96,88 σε 97,52 ευρώ την μεγαβατώρα. Η αύξηση θα ήταν μεγαλύτερη αν δεν υπήρχε η σταθερότητα της τιμής της ΔΕΗ αλλά και το σταθερό μερίδιο αγοράς της (στην πράξη ελαφρά αυξημένο τον Μάρτιο).

Οι ρυθμιζόμενες χρεώσεις δεν μεταβλήθηκαν, οπότε ο Συνολικός Δείκτης Τιμών Ρεύματος για οικιακούς καταναλωτές,  περιλαμβανομένου του ΦΠΑ αυξήθηκε από 161,88 σε 162,36 ευρώ την μεγαβατώρα. Οι τιμές των εναλλακτικών παρόχων κυμάνθηκαν από 78 έως 101 με μέσο όρο τα 87,04 ευρώ την μεγαβατώρα αυξημένο κατά 5,37% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα (86,33).

Στο Πίνακα που ακολουθεί φαίνεται η εξέλιξη του περιθωρίου μεταξύ των τιμών αγοράς και πώλησης από τους εναλλακτικούς. Τον Μάρτιο τα περιθώρια των ενναλακτικών μειώθηκαν δεδομένου ότι το μέσο σταθμικό κόστος αγοράς στην χονδρική αυξήθηκε κατά 9,37% ενώ η μέση λιανική πώλησης τους μόνο κατά 5,37%. Οι εναλλακτικοί πάροχοι αντιμετωπίζουν την άνοδο στην χονδρική μέσω της εφαρμογής ρητρών στους λογαριασμούς των καταναλωτών τους. Το ερώτημα είναι πόσο ακόμα θα είναι σε θέση να το κάνουν χωρίς αυτοί να επαναστατήσουν.